Bedrijfs logo
Familiebedrijf vs. corporate: de verschillen en overeenkomsten

Focus op veiligheid en bedrijfscontinuïteit

Familiebedrijf vs. corporate: de verschillen en overeenkomsten

Nederland telt ruim 2 miljoen bedrijven, waarvan zo'n 300.000 familiebedrijven. Driekwart daarvan is actief buiten de financiële sector, zoals in de detailhandel, horeca en industrie. Samen zorgen ze voor 2,8 miljoen banen, bijna 600 miljard euro omzet en 152 miljard euro aan toegevoegde waarde, aldus het CBS. De coassurantiemarkt heeft vele familiebedrijven verzekerd. In hoeverre verschillen zij qua visie, werkwijze, strategie en (verzekerings- en riskmanagement)beleid van de corporate bedrijven? Wij spraken hierover met vertegenwoordigers van beide doelgroepen: Vincent Geerts van het buizenbedrijf Koninklijke Van Leeuwen en Frits van Blitterswijk van LyondellBasell. Met als overeenkomst een sterke focus op veiligheid en bedrijfscontinuïteit.

Na 17 jaar te hebben gewerkt als CFO en in andere financiële functies bij corporate bedrijven in binnen- en buitenland (o.a. Philips) maakte Vincent in 2021 de bewuste keuze voor een overstap naar een familiebedrijf: de inmiddels 101-jarige Koninklijke Van Leeuwen. Bij ’s werelds marktleider op het gebied van stalen buizen vervult hij de functie van CFO en maakt hij sinds het vertrek van RvB-voorzitter Peter Rietberg, de derde generatie Van Leeuwen, in april jl. tevens deel uit van de Raad van Bestuur, samen met voorzitter Joop Sassen en Hans Weerstra. Na enkele jaren als schade-expert en property broker te hebben gewerkt, maakte Frits in 2006 in navolging van zijn vader de overstap naar de risk- en insurancebranche, aanvankelijk bij ArcelorMittal en inmiddels bijna 18 jaar bij chemiebedrijf LyondellBasell. Sinds mei 2016 geeft hij als Global Director of Insurance leiding aan een inmiddels acht personen tellende risk- & insurance- afdeling, waarvan er drie vanuit Nederland opereren, vier vanuit de VS en één vanuit China.

Wereldwijd actief

More than tubes, luidt de slogan van het familiebedrijf, dat een breed assortiment buisproducten en -diensten levert, zoals buizen, fittingen en flenzen, voor een zestal marktsegmenten: Civil Engineering & Construction, Mechanical Engineering, Automotive, Hydraulics, Process & Power & Pipelines. Buizen zijn niet alleen een eindproduct, maar vormen ook de basis voor de producten van tal van andere bedrijven. Van Leeuwen telt wereldwijd ca. 2.250 medewerkers, verdeeld over 70 vestingen in 32 landen, waaronder vijf in Nederland, en heeft momenteel een omzet van € 1,3 miljard. LyondellBasell is volgens Frits ‘één van de weinige nog échte basischemiebedrijven’ dat inmiddels tot de vijf grootste chemieconcerns in de wereld gerekend kan worden met momenteel ca 20.500 medewerkers, verspreid over ruim 100 fabrieken en joint ventures en meer dan 100 verkooppunten in de wereld, twee hoofdkantoren - in Rotterdam en Houston - en een jaaromzet van ca. $40 miljard. Het bedrijf heeft een beursnotering aan de New York Stock Exchange.

Andere dynamiek

Gevraagd naar de verschillen tussen een familiebedrijf en een corporate onderneming, noemt Frits een andere dynamiek. “We zijn een beursgenoteerde onderneming. Daarom moeten we oog blijven houden voor een dividendpolitiek en rekening houden met de belangen van onze aandeelhouders, die overigens een afgevaardigde hebben in onze Board en zo mede de koers van de onderneming bepalen. Onze omvang maakt ons kapitaalkrachtig, wat een voordeel is bij het doen van investeringen en vergroot de kans om bij relevante partijen aan tafel te komen.” Vincent wijst op de grote betrokkenheid bij het bedrijf, zowel bij directie als medewerkers. “Tekenend is dat veel collega’s een langdurig dienstverband hebben en er een grote toewijding en saamhorigheid is bij het personeel. Bovendien hebben we een sterke focus op veiligheid/riskmanagement, bedrijfscontinuïteit en de lange termijn, ook qua investeringen. Continuïteit vinden we belangrijker dan korte termijn winstoptimalisatie. Verder hechten we veel belang aan onze reputatie. Immers, de familienaam is in het geding.”

Nadelen

Zien jullie ook nadelen van de omvang van jullie organisaties? Over die vraag moeten beiden lang nadenken. Vincent: “Ik kan me niet 1,2,3 iets bedenken of het moet zijn dat door de langdurige dienstverbanden ons personeelsbestand op een gegeven moment veroudert en de kans op ziekteverzuim oploopt. We besteden veel aandacht aan duurzame inzetbaarheid en kijken bij zwaar werk bijvoorbeeld of we iemand ander werk kunnen aanbieden binnen onze organisatie.” Frits: “Een potentieel nadeel kan zijn dat door onze omvang het ondernemerschap niet in alle geledingen van het bedrijf aanwezig is. Het blijft essentieel om oog te houden voor het creëren van waarde om investeringen te doen voor verdere verbetering en verbreding van ons productenpalet en dienstverlening. Wij besteden hier veel aandacht aan.”

7852
7852

Bedrijfsrisico's

Ondernemen is risico lopen. Vincent wijst in eerste plaats op marktrisico’s als volatiele markten, prijsontwikkelingen, kredietrisico’s bij klanten, valutakoersen en geopolitieke ontwikkelingen. “Daarnaast lopen wij natuurlijk ook de kans op materiële schades, zoals schade aan gebouwen en magazijnen, (product- en bedrijfs)aansprakelijkheidsrisico’s en met name de laatste jaren in toenemende mate ook cyberrisico’s. We kijken in de eerste plaats naar welke risico’s we zelf kunnen verminderen door middel van risicomanagement en beheersingsmaatregelen. De overige risico’s dekken we af via verzekeringen. We zijn weliswaar een decentrale organisatie, maar bepaalde zaken, zoals verzekeringen, worden centraal opgepakt.” 

Ook Frits wijst op aansprakelijkheidsrisico’s, zowel voor het eigen bedrijf als bij toeleveranciers. “Een belangrijk aandachtspunt vormt het voorkomen van werkongevallen. Daarom zit veiligheid in het DNA van het bedrijf en hebben we een sterk riskmanagementbeleid ter voorkoming van schades. Daarvoor werken we onder meer nauw samen met chemiespecialisten in makelaars- en verzekeraarshuizen en bij expertisebureaus. De verzekeringsbranche beschikt, zowel in Nederland als elders in de wereld, over de nodige risk engineers met specifieke kennis van chemierisico’s.”

Onderlinge voor chemierisico's

LyondellBasell kent een ruime risicotolerantie en werkt met hoge retenties die in de miljoenen lopen. De rest wordt verzekerd, het gaat vooral om brand- en bedrijfsschade en aansprakelijkheidsschades. Die worden deels op de Nederlandse markt ondergebracht maar vanwege de omvang en het soort risico noodgedwongen ook in het buitenland. 

“Zo hebben we al sinds ruim 50 jaar een eigen onderlinge op Bermuda voor de olie-, gas- en chemie-industrie, omdat wereldwijd onvoldoende capaciteit beschikbaar is voor specifieke industrierisico’s. Desondanks is onze estimated maximum loss niet altijd volledig verzekerbaar. Uiteraard verzekeren we datgene wat wettelijk verplicht is. Daarnaast verzekeren we als business enabler voor onze klanten een marine cargo-dekking bij het vervoer van onze producten, waardoor de kans op een dispuut bij schade sterk wordt gereduceerd.”

Samenwerking met de verzekeringsbranche

Beiden geven desgevraagd aan de samenwerking met de verzekeringsbranche als positief te ervaren. Vincent: “Als bedrijven lopen we tal van risico’s, nationaal en internationaal. Het is daarom fijn om terug te kunnen vallen op een makelaar die de markt kent en, dankzij de vele aanwezige kennis en ervaring, bedrijven goed kan adviseren en begeleiden. Bovendien heb ik het idee dat de verzekeringsmarkt goed mee evolueert met de veranderende risicoprofielen van bedrijven. 

Frits vult aan: “Wat we in Nederland hebben is uniek, een markt waar verzekeraars en makelaars binnen één organisatie – de VNAB – zijn vertegenwoordigd en nauw met elkaar samenwerken. Dat moeten we koesteren. Blijf je terdege realiseren dat verzekeren cruciaal is voor bedrijven om te kunnen blijven investeren in innovatie en nieuwe producten te kunnen ontwikkelen. En zorg daarnaast ervoor relevant te blijven door mee te groeien en te evolueren met de veranderende risico’s waarvoor bedrijven zich gesteld zien, zowel qua limieten als capaciteit.”

Zoeken binnen VNAB